Je zenuwstelsel neemt elke dag alles uit je omgeving waar. Het zorgt ervoor dat informatie in de vorm van communicatie, gedrag en energie verwerkt wordt en jou het signaal geeft of je veilig bent.

Maar wat als je een overactief zenuwstelsel hebt dat jou om het minste of geringste alarmeert? Het brengt je in stelling om te vluchten of vechten of te bevriezen. Hierbij maakt je systeem stresshormonen aan die je hartslag en bloeddruk verhogen om je klaar te maken om te vechten of vluchten. Je wordt boos of bang. Je spijsvertering werkt onvoldoende en je bent continu alert, zelfs als het bedtijd is. Je ontwikkelt zo tevens slaapproblemen. Kom je in de bevries-stand, ervaar je een “shut down”. Je klapt dicht, je hartslag en bloeddruk verlagen en je kunt zelfs flauwvallen.

Nog meer kenmerken; chronische klachten, paniekaanvallen, malende negatieve gedachten, zelfs als er in werkelijkheid niets aan de hand is. Je zenuwstelsel reageert dan op de kleinste stressprikkel alsof het een noodgeval is.

Elke keer als je die gevoelens wilt onderdrukken of laten verdwijnen, houd je deze reactie in stand. Je komt in een vicieuze cirkel terecht. Gelukkig zijn er een aantal micro gewoonten die dit kunnen doorbreken. Je symptomen zullen daardoor afnemen en je zenuwstelsel kan gaan herstellen.

De 5 seconden pauze. Van reactie naar respons

Wanneer je chronische symptomen zoals buikpijn/spijsverteringsklachten, duizeligheid, een hoge hartslag of concentratieproblemen voelt, pauzeer dan 5 seconden voordat je reageert. In die korte tijd zit ruimte. Ruimte om even bewust te worden, ruimte om te voelen en juist niet te onderdrukken en ruimte om je zenuwstelsel te laten zien dat er geen werkelijk gevaar is. Je geeft zelf het signaal dat niet elke reactie van je lichaam betekent dat er een noodgeval is en zo leert je zenuwstelsel deze valse alarmen uit te schakelen.

Blijf 10% langer

Op het moment dat je chronische klachten voelt opvlammen, bv. tijdens een gesprek, in de auto, of in een drukke straat, blijf wat langer in dat gevoel. Je wordt in de vlucht-stand gebracht omdat je dit gevoel zo snel mogelijk kwijt wilt. Wat je zenuwstelsel niet snapt is dat het niet de situatie is, maar de voorspelling dat je niet kunt ontsnappen. Je zenuwstelsel heeft geleerd dat vluchten gelijk staat aan veiligheid. Maar juist wanneer je vlucht voor de sensaties, bevestig je de overtuiging “Ik ben niet veilig”. Je herprogrammeert je systeem juist door 10% langer als je in de situatie blijft en je afvraagt waar je voor vlucht. Eigenlijk alleen maar voor het gevoel. Door 10% langer te blijven kun je je zenuwstelsel laten zien dat je ondanks dat je je oncomfortabel voelt, toch gewoon veilig bent. Je bouwt hierdoor een grotere tolerantie op.

Doe dat ene ding dat je hebt vermeden

Misschien vermijd je autorijden na een ongeluk of dat kopje koffie waardoor je denkt dat je klachten verergeren. Wacht dus niet op een goed gevoel, maar onderneem actie. Je zenuwstelsel herstelt juist door actie. Naarmate je dit doet, dicteert niet langer je zenuwstelsel jouw leven, maar andersom. Het hoeft niet altijd direct een fantastisch gevoel op te leveren, maar het is wel een overwinning. Besteed bewust aandacht aan die overwinning en negeer de keren dat iets niet lukte. Vier de overwinning!

Vervang “Wat als” door “Zelfs als”

Door de overtuiging dat er iets ergs gaat gebeuren, vermijd je allerlei acties. “Wat als ik dit doe? Dan gaat het fout of krijg ik een paniekaanval”, vervang je door “Zelfs als ik dit doe en een paniekaanval krijg, weet ik dat het overgaat”. “Zelfs als ik het gevoel tergkrijg, kan ik er mee omgaan”. Je zenuwstelsel heeft je vertelt dat je heel veel maar beter niet kunt doen, maar door te zeggen “Zelfs als”, bouw je kernvertrouwen op.

Praat minder over je symptomen

Elke keer dat je over je symptomen praat, geef je je zenuwstelsel de boodschap dat dit belangrijk is. Je hoeft niet perse je gevoelens te onderdrukken, maar praat je er zoveel over om geruststelling te krijgen. Hoe meer je op je symptomen concentreert, hoe erger dat deze worden. Laat dus je gevoelens gewoon komen of gaan. Als je echte steun nodig hebt, zoek die dan. Maar er is een verschil tussen echte steun en het voortdurend uitbrengen van een verslag. Je symptomen mogen steeds minder belangrijk worden in je leven. Kijk ook of je je niet identificeert met je symptomen. Je bent niet je klacht, je neemt een gevoel waar en at zou ook zomaar een vals alarm kunnen zijn door een verkeerd afgesteld zenuwstelsel.

Noem het een vals alarm

Zie je symptomen als een rookmelder die te gevoelig is afgesteld. Elke keer als het symptoom zich meldt en je er aandacht aan geeft of het wilt verhelpen, geef je de rookmelder het signaal dat deze goed is afgesteld. Zodra je het als een vals alarm bestempeld, ga je merken dat je er minder moeite voor gaat doen om de klachten te verminderen. Sommige gevoelens of klachten zijn zo heftig dat je die misschien niet als vals alarm bestempeld. Zorg er dan in ieder geval voor dat je er medisch onderzoek naar hebt laten doen. Als uitgesloten is dat je werkelijk iets mankeert, kun je ook deze heftige klachten vals alarm gaan noemen. Je gaat anders continu je lichaam scannen en je focussen op je sensaties. Het belangrijkste is dat je niet langer denkt dat er iets mis is met je. Je hebt gewoon een systeem dat bijgesteld moet worden.

Streef naar goed genoeg

Je wilt misschien graag alles goed uitvoeren zonder terug te vallen. Maar als je dingen perfect wilt doen, is dat juist een teken dat je zenuwstelsel die druk ervaart als gevaar. Stel je er op in dat er misschien maar 1 keer per dag iets goed gaat en 10 pogingen mislukken. Opnieuw afstellen van je zenuwstelsel heeft tijd nodig. Ben dus liefdevol naar jezelf en probeer de volgende dag gewoon weer opnieuw.

Leef ergens naar toe

Je hele leven draait stilletjes om het beheersen van gevoelens en symptomen, gewaarwording en alertheid. Voordat je het weet draait je hele dag of leven op het onder controle krijgen van je symptomen. Zo blijf je in het zelfde cirkeltje draaien. Je echte leven komt zo nooit tot ontwikkeling. Richt je op andere dingen, zelfs als je je niet helemaal goed voelt. Je zenuwstelsel volgt je aandacht. Wanneer je meer focust op leven zal je zenuwstelsel volgen. Je zult goede en slechte dagen hebben en dat is niet het bewijs dat het niet werkt, maar zo is het leven nou eenmaal. Ga bv iets voor een ander doen, ga toch een wandeling maken of pak de hobby op die je stop gezet hebt omdat je wacht tot je je echt goed voelt. Doe het toch! Je zenuwstelsel herstelt hierdoor omdat het de signalen krijgt van veiligheid als je weer andere keuzes maakt dan alleen focussen op klachten.

P.S. Zorg altijd als je ongerust bent dat je medisch onderzoek hebt laten doen naar (chronische) klachten. Komt er geen heldere fysieke oorzaak, is het in veel gevallen zo dat je zenuwstelsel verkeerd is afgesteld, vaak door onverwerkte emoties. Wil je daar iets mee, maak gerust een afspraak of misschien is de cursus Herprogrammeren dan een idee.